شرکت ملی مس و نقش محوری در متوازن ‌سازی توسعه صنعتی و توسعه معدنی / ورود هدفمند به بازار های پایدار با توسعه فناوری

در افق ۱۴۰۹، شرکت ملی صنایع مس ایران اهداف روشنی را از جمله توسعه ذخایر معدنی تا حدود ۱۹‌میلیارد تن، افزایش ظرفیت تولید کنسانتره به ۳.۲‌میلیون تن در سال، افزایش ظرفیت تولید کاتد به ۵۲۰ هزار تن در سال و تکمیل زنجیره ارزش با راه‌اندازی کارخانه مفتول مسی با ظرفیت ۱۳۰ هزار تن را دنبال می‌کند. این برنامه‌ها مبنای رشد پایدار و ارتقای جایگاه ایران در زنجیره ارزش جهانی مس خواهند بود.

اشتراک گذاری :

خبرداری؟ مس از جمله منابع معدنی است که جایگاه آن در عرصه داخلی و بین‌المللی روزبه‌‌روز در حال ارتقا است و کشور ما از ذخایر قابل‌توجهی در این حوزه برخوردار است. سهم این صنعت از تولید ناخالص داخلی نیز حدود ۱.۳درصد برآورد شده است.

برنامه هفتم توسعه رشد ۱۳درصدی برای بخش معدن در نظر گرفته است که به اعتقاد فعالان این بخش، تحقق این امر نیازمند ۵۵‌میلیارد دلار سرمایه‌گذاری از مرحله اکتشاف تا استخراج و بازار است. یکی از صنایعی که می‌تواند این هدف‌گذاری را برآورده کند، صنعت مس است. به طوری که گفته می‌شود مس می‌تواند علاوه بر درآمدزایی به پیشران و موتور توسعه تبدیل شود.

از ابتدای بهره‌برداری صنعتی از معادن مس کشور در سال ۱۳۶۰ تاکنون بیش از ۷.۲‌میلیون تن مس محتوی معدنی از معادن متعلق به شرکت ملی صنایع مس ایران استخراج شده است. در حال حاضر مجموع منابع زمین‌شناسی شرکت، بالغ بر ۲۲.۲‌میلیارد تن برآورد می‌شود که از این میزان حدود ۶.۵‌میلیارد تن ذخایر استخراج‌پذیر و قابل معدنکاری است. این حجم منابع، پشتوانه‌ای مطمئن برای توسعه بلندمدت صنعت مس کشور محسوب می‌شود.

در مقیاس جهانی نیز ذخایر مس جهان حدود ۹۸۰‌میلیون تن برآورد شده که حدود ۶۶‌میلیون تن آن در ایران قرار دارد. این جایگاه، ایران را در رتبه ششم ذخایر مس جهان قرار می‌دهد و شرکت ملی صنایع مس ایران نقش محوری در بهره‌برداری اصولی از این ذخایر راهبردی ایفا می‌کند.

تمرکز اصلی شرکت در این مقطع، توسعه ظرفیت ذخایر معدنی و افزایش توان فرآوری به منظور نزدیک شدن به نرخ بهره‌برداری جهانی است. در همین راستا، پروژه‌های توسعه‌ای به ویژه در بخش تغلیظ و زیرساخت‌های مرتبط با آن در اولویت قرار گرفته‌اند.

با توجه به اینکه تقریبا ۸۰ درصد مصرف داخلی کشور در حدود ۲۰۰ هزار تن کاتد و مفتول در سال توسط ملی مس تامین می‌شود، برنامه‌ریزی شرکت به گونه‌ای است که بیش از نیمی از تولید مس کشور به صورت صادراتی عرضه شود. این رویکرد، حتی در شرایط تحریمی، امکان حفظ و تقویت حضور ایران در بازارهای جهانی مس را فراهم می‌کند.

در حال حاضر حدود ۱.۴‌میلیون تن ظرفیت نصب شده صنایع پایین‌دستی مس در کشور وجود دارد، اما تولید واقعی این بخش حدود ۲۵۰ هزار تن (با احتساب بخش خصوصی و تامین از طریق قراضه) است. در مقابل در بخش بالادستی همچنان شکاف قابل‌توجهی با نرخ بهره‌برداری جهانی وجود دارد و هنوز به سطح رقابتی دنیا نرسیده‌ایم.

در این میان، شرکت ملی صنایع مس ایران به عنوان بزرگ‌ترین دارنده معادن مس کشور، نقش محوری در متوازن‌سازی توسعه صنعتی با توسعه معدنی برعهده دارد. راهبرد شرکت بر این اساس است که ابتدا با افزایش نرخ بهره‌برداری از ذخایر معدنی و توسعه ظرفیت‌های بالادستی، این توازن برقرار شود و پس از تحقق این مهم، توسعه صنایع پایین‌دست موضوعیت عملیاتی پیدا کند. البته این به معنای تعویق برنامه‌ریزی برای پایین‌دست نیست.

شرکت ملی صنایع مس ایران به صورت همزمان با توسعه بالادست، مطالعات بازار، امکان‌سنجی‌های فنی و اقتصادی و رایزنی‌های بین‌المللی را برای ورود هدفمند به صنایع پایین‌دستی با فناوری پیشرفته و دارای بازار پایدار در دستور کار دارد. این مسیر عمدتا از طریق ایجاد اکوسیستم نوآوری و بهره‌گیری از ابزارهایی نظیر صندوق سرمایه‌گذاری جسورانه شرکتی دنبال می‌شود تا ریسک سرمایه‌گذاری کنترل و مزیت رقابتی فناورانه ایجاد شود.

از سوی دیگر، بخش عمده ظرفیت‌های موجود پایین‌دستی کشور در حوزه محصولات با ارزش افزوده متمرکز است. بر همین اساس، راهبرد شرکت ملی صنایع مس ایران حرکت به سمت محصولات پایین‌دستی با فناوری پیشرفته با ارزش افزوده بالا است؛ محصولاتی که هم حاشیه سود بالاتری دارند و هم با تقاضای آینده‌محور جهانی هم‌راستاتر هستند.

بیشتر بخوانید:تمرکز ویژه صنایع ملی مس بر اقتصاد دانش بنیان

در افق ۱۴۰۹، شرکت ملی صنایع مس ایران اهداف روشنی را از جمله توسعه ذخایر معدنی تا حدود ۱۹‌میلیارد تن، افزایش ظرفیت تولید کنسانتره به ۳.۲‌میلیون تن در سال، افزایش ظرفیت تولید کاتد به ۵۲۰ هزار تن در سال و تکمیل زنجیره ارزش با راه‌اندازی کارخانه مفتول مسی با ظرفیت ۱۳۰ هزار تن را دنبال می‌کند. این برنامه‌ها مبنای رشد پایدار و ارتقای جایگاه ایران در زنجیره ارزش جهانی مس خواهند بود.