منطقه آزاد چابهار پیشران فعالیت‌های اجتماعی در مدل توسعه درون‌ زا / مسئولیت اجتماعی به عنوان یک اولویت راهبردی

خبرداری؟ مسئولیت اجتماعی شرکتی یکی از محورهای توسعه سازمان‌های سرآمد در ساختار مدیریتی شناخته می شود. سازمان‌های سرآمد به عنوان سازمان‌هایی پاسخگو، برای شفاف‌سازی عملکردشان در برابر ذی‌نفعان خود و ایفای تعهدات‌شان در حوزۀ مسئولیت اجتماعی، ارزش‌های خویش را ابراز می‌دارند و اطمینان حاصل می‌کنند که این تعهدات در سراسر سازمان جاری شود.

به این ترتیب، مسئولیت‌پذیری اجتماعی برای آنان مزایای دوجانبه‌ای خواهد داشت؛ به طوری که هم سازمان از رویکرد اخلاقی‌تر و منسجم‌تری نفع می‌برد و هم جامعه و طرف‌های ذینفع، نظر و برداشت بهتری از عملکرد و نقاط قوت سازمان خواهند داشت.

فعالیت هر کسب‌‌ وکاری دارای آثار مستقیم و غیرمستقیم اقتصادی، اجتماعی و محیط زیستی است. در مدیریت نوین سازمان، لازم است که این آثار به‌‌ صورت یکپارچه به رسمیت شناخته شوند و در اهداف، برنامه-ها و کلیه فعالیت‌‌ های سازمان به‌‌ گونه‌‌ ای لحاظ شوند که در نهایت خلق ارزش مشترک برای سازمان و ذی‌‌ نفعان کلیدی آن محقق شود. هدف نهایی شرکت‌‌ ها و سازمان‌‌ ها از اجرای برنامه‌‌ ها و اقدامات مرتبط با مدیریت پایداری، سهیم بودن در توسعه پایدار است.

تلاش‌هایی که شرکت‌ها در حوزهٔ مسئولیت اجتماعی خود انجام می‌دهند، طیفِ وسیعی دارد و از سرمایه‌گذاری‌های مادی بر روی یک بِرند تا سیاست و تاکتیک‌های ارتباط دوستانه با مشتری را در برمی‌گیرد. این تلاش در وهلهٔ نخست با چشم‌انداز مشارکت فعال در عرصهٔ عمومی و ارتقاء سطح توانمندی و مهارتی جامعه محیطی صورت می‌پذیرد، اما موجب بهبود تصور عمومی جامعه نسبت به شرکت، افزایش پوشش رسانه‌ای نسبت به فعالیت‌های شرکت، افزایش مشارکت کارکنان، جذب و حفظ سرمایه‌گذاران، ایجاد محیط کاری آرام و مناسب برای فعالان اقتصادی و کارمندان شرکت، افزایش خلاقیت کارکنان و استفاده از ظرفیت و پتانسیل نیروهای برون‌سازمانی، می‌شود.

منطقه آزاد چابهار به‌عنوان جدی‌ترین کانون فعالیتی در چابهار (نقطهٔ تلاقی دو سند مهم توسعه منطقه‌ای کشور یعنی توسعه سواحل مکران و توسعه محور شرق) به دلیل نقش استراتژیک و ژئوپلیتیک خود در منطقه، تأثیری اساسی بر اقتصاد و فضای اجتماعی، دانش و فنّاوری، تعاملات بین‌المللی، تقویت کریدورهای ارتباطی جنوب- شمال و شرق- غرب، مناسبات سیاسی و تجاری ایران در منطقه و توسعهٔ بندری و حمل‌ونقل دارد و ازآنجایی‌که مقیاس فعالیتش به سمت فرا سرزمینی می‌رود و روندی سریع دارد به‌طور حتم بر مناسبات و کنش‌های محلی در دو بخش فرهنگ و اجتماع نیز اثرگذار بوده و از این رهگذر آثار هزینه‌ای چشمگیری که بخشی از آن در همین ابتدای راه مشهود است، در پی خواهد داشت.

پایداری توسعه مورد انتظار، نیازمند مشارکت حداکثری جامعهٔ محلی با نگاه به مراقبت از محیط‌زیست است. مشارکت جامعهٔ محلی در شرایطی می‌تواند محقق شود که در کنار اراده و خواست متولیان توسعه، مشارکت دادن جامعه محلی موردتوجه قرار گیرد.

مشاهدات عینی، به‌خوبی نشان می‌دهد که شاخص‌های توسعه و مشارکت‌پذیری جامعه، خصوصاً در حوزه‌های آموزش، بهداشت و توانمندی‌های مهارتی، مناسب نیست و این روند در سال‌های آتی به دلیل شکل‌گیری سایر کانون‌های فعالیتی در دو محور پیش‌گفته، با پیامدهای اجتماعی ناخوشایندتری همراه خواهد شد.

توسعه و امنیت پایدار، به‌عنوان پیش‌نیازهای ضروری امکان بهره‌گیری از فرصت‌های بی‌بدیل منطقه، نیازمند اقدامات اساسی، همه‌جانبه و عمومی توسط همه سازمان‌ها و بنگاه‌های فعال اقتصادی حاضر در منطقه است. با چنین رویکردی، مسئولیت اجتماعی سازمان منطقه آزاد چابهار می‌تواند در نقش ” پیشران فعالیت‌های اجتماعی در مدل توسعه درون‌زا ” عمل نماید و ضمن کاهش حس نارضایتی و دغدغه نسبت به پیامدهای توسعه اقتصادی در فضای محلی، از احتمال گسست اجتماعات محلی از مجموعه اقدامات توسعه‌ای در آینده، پیشگیری نماید و پتانسیل بالقوه نیروهای بومی را احصاء و در راستای چرخهٔ رشد اقتصادی، ارتقاء سطح آگاهی و توانمندی اعضاء جامعه محلی فعلیت بخشد.

بیشتر بخوانید:منطقه آزاد چابهار و ظرفیت تبدیل شدن به برند جهانی گردشگری / حرکت بر مدار فرهنگ سازی در زمینه گردشگری پایدار

چنین برهم‌کنشی جزء از راه تعامل پایدار و هدفمند ذی‌نفعان حوزهٔ حکمرانی و سیاست‌گذاری با نیروهای اجتماعی و فعالان بخش مدنی میسر نخواهد بود که رویکرد مسئولیت اجتماعی جامع‌ترین و اجرایی‌ترین الگوی ممکن است.